Geschiedenis

Home Nieuws Zelzate Leeft Gemeentebestuur Politiek & Beleid Zoeken & Links Sitemap

23+-06-2017     

Algemeen chronologisch overzicht van de Zelzaatse geschiedenis:

Dit overzicht is slechts een eerste aanzet en wordt permanent bijgewerkt en aangevuld. Mocht u fouten ontdekken, aarzel niet om ze te melden. Heeft u nog belangrijke data en gebeurtenissen die in dit overzicht thuishoren: geef me gerust een seintje.
Bij recente wijzigingen aan dit overzicht is het jaartal in geel gemarkeerd.

JaartalDatumGebeurtenis
1236
in de oorkonde van Sint-Genois vinden we de eerste vermelding van Zelzate als wijk van Assenede
1242
Johanna van Konstantinopel hecht haar zegel aan een keure die het bestuur van Assenede en Zelzate in Assenede-ambacht regelt
1288
afwerking Gravejansdijk
1377
grote watersnood teistert noorden van Vlaanderen en Zeeland
1377
de polderboeren en turfstekers bouwden aan het Endeken een primitieve kapel toegewijd aan de H. Laurentius
 

DE GESCHIEDENIS VAN DE SINT-LAURENTIUSKERK AAN HET ENDEKEN

1380
Zelzate behoort tot Assenede-Ambacht
1384
Bourgondisch tijdvak - Lodewijk van Maele wordt opgevolgd door Filips de Stoute, hertog van Bourgondië
152613/06/1526octrooibrief van Keizer Karel V aan de Sint-Sebastiaansgilde te Zelzate
153120/01/1531opdracht paus Clemens VII tot celebratie erediensten in kapel van de H. Laurentius in Zelzate
154726/05/1547 vergunning van Karel V tot het graven van de Sassevaart tussen Roodenhuize en de zeedijk van de Braeckman
155410/01/1554oprichting parochie in Zelzate ingevolge een bulle van paus Clemens VIII van 10 januari 1554
1555
onder Filips II - periode der Spaanse Habsburgers
1559
Filips II richt nieuwe bisdommen op waaronder Ghendt, waaraan Assenede en Selzaete verbonden werden
1568
de Geuzen plunderen de "nieuwe beloep van Assenede" en steken de kerk in brand
157012/05/1570schrijven bisschop Cornelius Jansenius: afsplitsing parochie Selsaete van Assenede
1570
aanstelling van pastoor Jacobus Bertram
1570
de kapel aan het Endeken wordt heropgebouwd
157001/11/1570grote watersnood op Allerheiligen
1579
Zelzate behoort bij de Noordelijke Provinciën - begin van de herovering van de Zuidelijke Nederlanden door de Fransen
1585
Zelzate behoort tot Spanje
1586
overstroming
1586
de Spanjaarden bouwen het fort Sint-Anthonis aan de oostzijde van de Gentse Vaart
158723/09/1587bissschop Willem van der Lindt zendt een vice-pastor Petrus Schepens naar de parochie Sint-Laurentius
1598
onder Albrecht en Isabelle - Filips II schenkt door Acte van Afstand de Zuidelijke Nederlanden aan zijn dochter Isabelle
1609
Zelzate komt onder de dekenij Evergem - pastoor is Adolphus Lecocq
1610
het Sas komt parochiaal onder Assenede - de kapel aan het endeken vergroot met twee zijbeuken
1611
aanvang geboorteregister van de parochie Sint-Laurentius
1613
aanleg nieuwe dijken Franciscuspolder
161314/09/1613inwijding vernieuwde en uitgebreide kerk aan het Endeken met drie gloednieuwe altaren
1619
vernieuwing van de keure Assenede-Ambacht
1619
aanstelling pastoor Joannes Trombloer
1621
onder Spaans bewind
1621
aanstelling pastoor Martinus Monnaert - het Sas komt parochiaal terug onder Zelzate
1625
watersnood
1625
aanleg nieuwe dijken
1625
splitsing Vier Ambachten door de 80-jarige oorlog met bouw van 2 forten (één met kapel) tussenin
1627
aanstelling pastoor Paulus Laps
162915/10/1629ophanging in Gent van Jaecques De Voghelaere, geboren te Zelzate, onvrije schipper in dienst van de Koning
1634
aanleg dijk van Hulst tot bij Sas van Gent die eindigde op de plaats waar fort St.-Anthonis lag
1635
verwoede strijd tussen de forten van Raepenburch en Zelzate
1635
aanstelling pastoor Lambert Van Roye - kerk is enige tijd buiten gebruik - de Mis gaat door in de forten
1645
Willem van Oranje verovert de forten op de markies Fonderatie
1646
aanstelling pastoor Frans Sanchez
1648
onafhankelijke republiek der Verenigde Nederlanden - Vrede van Westfalen
1648
aanstelling pastoor Arnoldus Borquelmans
164830/01/1648
Verdrag van Munster - o.a. Sas van Gent komt onder de Republiek der Verenigde Provinciën
1648
aanstelling pastoor Ludovicus Van den Bossche
1648
aanstelling pastoor Jacobus Van de Velde
164902/10/1649brief van Mgr. Antonius Triest met aanmaning tot betaling tegoeden tiendenheffers aan de Zelzaatse parochie
1666
aanstelling pastoor Jacobus Goethals - parochie valt onder dekenij Hulst
1672
Hollandse Oorlog: Frankrijk tegen de Noordelijke Provinciën van Willem III - Kasteel Ter Loveren diende als gevangenis
1672
de kerk is onbruikbaar gedurende de oorlog - de Mis wordt gecelebreerd in de forten
1673
de Hollanders steken om krijgsmotieven de dijk door met rampzalige watersnood voor Zelzate
1678
einde Hollandse Oorlog
1679
aanstelling pastoor Butsele wordt met zijn gelovigen wegens oorlog en overstromingen naar de forten gedreven
1683
aanstelling pastoor Petrus van Butsele
1686
aanstelling pastoor Joannes van Coppenolle - sacristie bijgebouwd
1691
Frans legerkorps onder leiding van een markies De Boufflers gebruikt de sterkte van Zelzate als uitvalsbasis
169924/07/1699toelating princesse d' Isenghien voor herstelling kerk + toevoeging sacristie
1710
aanstelling pastoor Jacobus de Maere
1713
onder Oostenrijk - de Vrede van Utrecht besluit de Spaanse Successieoorlog: Zuidelijke Nederlanden komen bij Oostenrijk
1741
Karel van Lorreinen wordt landvoogd
1754
pastoor Christophorus J. Maenhout verkoopt kerkgoederen om een dwarsbeuk te bouwen en 3 altaren te plaatsen
1766
zelfstandigheid van de gemeente Zelzate, los van de vierschaar van Assenede (behalve juridisch) - niettegenstaande het octrooi onvindbaar blijft zijn hiervoor meerdere bewijzen
177711/05/1777plechtige inwijding vernieuwde en verruimde kerk aan het Endeken door Mgr. Van Eersel
1779
inhuldiging van de eerste brug van Zelzate over de Sassche Vaart: een draaibrug in de Groenstraat aan 't lokaal "De Roos"
1781
aanstelling pastoor Joannes A. Hazaert
1781
Placide Delemarre onderwijst ten huize - de eerste vorm van gemeentelijk onderwijs in Zelzate
1793
G.B. De Coster onderwijst aan huis
1794
Frankrijk wint te Fleurus op Oostenrijk. De Nederlanden gaan bij Frankrijk
1796
benoeming burgemeester Joris Mertens (liberaal)
179715/11/1797Joannes A. Hazaert wordt beëdigd priester - de kerk bleef open
1798
de Boerenkrijg
1799
benoeming burgemeester Jacques de Clercq (liberaal) plaatsvervangend
1805
benoeming burgemeester Jean Colpaert (liberaal)
1806
aanstelling pastoor Alexander J. De Longe
1807
benoeming burgemeester A. Van Geert (liberaal)
180814/01/1808springvloed vanuit de Wester-Schelde: 20 doden en 30,000 gemeten land onder water
1808
priv. onderwijzer Placide Delemarre ontvangt 150 F vergoeding: eerste erkende gemeentelijke school
1812
benoeming burgemeester François Emmanuele Acke (liberaal)
1815
onder het Koninkrijk der Nederlanden
1816
overvloedige en lange regenperiode zorgt voor grote overstromingen: ziekte-pest-hongersnood-woeker
1817
Willem I richt de Gentse Universiteit op
1821
aanstelling pastoor Petrus Willems
1821
onderwijzer G.B. De Coster wordt een vergoeding uitgekeerd met terugwerkende kracht voor 1793 tot 1809
1824
benoeming burgemeester Jean Baptist Gillis (liberaal)
182718/11/1827het nieuwe Kanaal van Gent-Terneuzen wordt opengesteld door Willem I
 

DE GESCHIEDENIS VAN HET KANAAL GENT-TERNEUZEN

1829
kerk op het Endeken werd uitgebouwd met vonte-kapel aan de zuidkant met nieuwe doopvont + symmetrische noorduitsprong
1829
openstelling tweede kanaaltracé van Gent naar Terneuzen voor de scheepvaart
183026/08/1830opening eerste gemeentelijke school op de Assenedesteenweg - schoolhoofd Mr. Replin
183004/10/1830België onafhankelijk
183121/07/1831kroning van Koning Leopold I
184121/12/1841stichting congregatie Zusters van de H. Vincentius a Paulo te Wachtebeke door pastoor Georges Van Rossen
1843
pastoor Petrus De Sutter breidt de kerk op het Endeken uit: portaal naar buiten gebracht + nieuw orgel geplaatst
1848 benoeming burgemeester Marijn Leyn (liberaal)
1850
weigering aan J.A.D. Libbrecht om zijn kostschool, gesticht door Van Goethem, om te vormen tot middelbare school
185123/06/1851beslissing tot oprichting van een gemeentelijke kantwerkschool
185331/01/1853oprichting kantschool op Oosttragel door 4 Zusters van Wachtebeke
1856
kroning van Koning Leopold II
1857
aanstelling pastoor Joannes J. Baetens
1860
privaatschooltje van Karel De Pauw in de Kerkstraat
1860
kostschool van Mr. Van Goethem verdwijnt
1861
benoeming burgemeester J. Honoré Willems (liberaal)
1863
einde weeshuis en kantschool Oosttragel
1863
Zusters komen in Kerkstraat wonen en houden een bewaarschool naast het kerkhof (ingang Pastorij)
186427/10/1864aankoop door Zusters van grond en kasteel van Henri van den Watteyne in de Kerkstraat
1865
Zusters nemen hun intrek in kasteel met bewaarschool en lagere school
186520-12-1865Spoorweg Gent-Terneuzen - in gebruik name traject van 16 km spoorweg tussen Wondelgem en Zelzate
1868 aanstelling pastoor Carolus Zacheus Libert
186901/04/1869Spoorweg Gent-Terneuzen - in gebruik name gedeelte tussen Zelzate via Sas van Gent naar Terneuzen
1870
privaatschooltje bij Franciska De Clercq (Meesterske) in de Groenstraat
1870
opbouw en in gebruikname van het nieuw gemeentehuis in de Groenstraat (nu Franz Wittoucklaan)
187019/03/1870 kanaal van Gent-Terneuzen wordt op Belgisch grondgebied verbreed naar 56,3 m
187114-04-1871Spoorweg Gent-Terneuzen - in gebruik name aftakking van Zelzate via Assenede en Kaprijke naar Eeklo
187201/06/1872Spoorweg Gent-Terneuzen - in gebruik name traject van 8,6 km tussen Wondelgem en Gent-Sint-Pieters
1872
benoeming burgemeester Ludovicus De Cock (katholiek)
1873
aanstelling pastoor Florentius De Moor
1873
de Zusters openen een rusthuis voor oudjes in de Kerkstraat
1873
de lagere school van de Zusters wordt officieel erkend als aangenomen school
1875
er breekt een pestepidemie uit - in drie maanden tijd sterven 29 grote mensen en 27 kinderen
1876
eerste steenlegging nieuwe kerk aan de Oosttragel
1877
in gebruikname van de jongensschool in de Leegstraat (de meisjes studeren bij de Zusters)
1879
stopzetting schooltje van Karel De Pauw en een soortgelijk schooltje door Karel op De Katte begonnen
1879
katholieke jongensschool aan de Grijphoek: Gustaaf De Vaere en Désiré Bonquet
 

DE STRIJD OM DE NIEUWE SINT-LAURENTIUSKERK OP DE OOSTTRAGEL

187907/08/1879inwijding van de nieuwe kerk aan de Oosttragel
1879
burgemeester J. Honoré Willems neemt de oude kerk en het kerkhof in beslag
1881
oprichting van een gemeentelijke bewaarschool in de Leegstraat
188230/01/1882opening gemeentelijke meisjesschool in de Kerkstraat (3 klassen): Emilie Genbrugge
188221/09/1882aanvang gemeentelijke middelbare afdeling: Ringoot en Monseur
1885
opening van weeshuis in het klooster van de Zusters
1889
start van het internaat "Sint-Jan-Berchmans" met volledige middelbare afdeling: Broeders van Liefde
1889
de "Heideschool" naast het "Sint-Jan-Berchmans" vervangt de school in de Grijphoek
1890
afschaffing gemeentelijke middelbare school (te veel kosten)
1891
benoeming burgemeester August De Clercq (liberaal)
1892
aanstelling pastoor Emilius Scheerlinck
189218/03/1892"Sint-Jan-Berchmans" brandt volledig uit
189201/10/1892de Heideschool wordt overgebracht naar de nieuwe parochiale school in de Kerkstraat
1893 oprichting Harmonie Vredekring Zelzate
1895
bouw Vredekring
1896
uitbreiding parochiale school met middelbare afdeling: bestuurder is E.H. Puissant
1899
aanstelling pastoor Franciskus Reynekinck
1903
nieuwe pastorij in gebruik genomen op de Oosttragel
1903
het kanaal Gent-Terneuzen wordt verbreed naar 97 m en uitgediept tot 8,75 m - nieuwe doorsteek van Zelzate - bouw van de Westsluis in Terneuzen
1904
aanstelling pastoor Remigius De Temmerman
1904
benoeming burgemeester J. De Tilloux (liberaal)
1904
gemeentelijke lagere school met bewaarklas op Debbautshoek
190617/09/1906inwijding katholieke lagere meisjesschool en kleuterschool Debbautshoek door E.H. De Smet (deken Eeklo) onder pastoor Delobelle
1909
kroning van Koning Albert I
1909
aanstelling pastoor Camillus De Lobelle
1909
oud kanaal wordt opgevuld
1909
oprichting van de parochiale boekerij in de Patronage
1914
koning Albert overnacht in het huis van burgemeester Cesar De Clercq
1914
de Eerste Wereldoorlog breekt uit
1914
benoeming dienstdoend burgemeester Cesar De Clercq (liberaal)
1914
de nieuwe Kring wordt door de Duitsters in beslag genomen
1918
beschieting van de kerk
1920
de Broeders van Liefde nemen de parochiale school over: H. Hartschool - bestuurder Br. Eucherius
192014-10-1920stichtingsvergadering bouwmaatschappij "Société Coopérative Locale Habitation à Bon Marché de Selsaete" die aan architect Huib Hoste opdracht gaf de plannen te ontwerpen voor de wijk "Klein Rusland".
1921
benoeming burgemeester Michel Ninanne (liberaal)
1921
burgemeester Ninanne verleende 7000 F subsidie aan elke van de twee vrije scholen
1922
Alexis Veretennicoff komt in Zelzate wonen - hij is opzichter voor de nieuwe wijk van architect Huib Hoste
192205/03/1922eerste auditie van de Katholieke Gemengde Chorale "Kunstmin" te Zelzate met voorzitter Albert Palmans
1923
aanstelling pastoor Edmond De Wolf
1924
aanvang middelbare school Sint-Laurens
1924
einde weeshuis bij de Zusters
1924
aanvang huishoudschool bij de Zusters in het Center en Debbautshoek, waar de bewaarschool ontdubbelt
1925
de Kerk wordt herschilderd
1925
stichting voetbalvereniging KSLV onder de naam Katholieke Vlaamse Voetbalvereniging
192515/07/1925oprichting VZW Parochiale Werken van Selzaete
1926
parochiale onenigheid tussen "Gildenhuis" en "Kring"
192625/08/1926overdracht school aan vzw Parochiale Werken van Selzaete (onder pastoor De Wolf en onderpastoor Fery Baes)
1927
overname door de staat van de bestaande jongensgemeenteschool en omvorming tot Rijksmiddelbare - start van het Gemeenschapsonderwijs te Zelzate
1927
einde gemeentelijke toelage voor het katholiek onderwijs
1927
nieuw orgel in de Kerk
1927
Mej. Verbaere sticht gemeentelijke Froebelschool te Klein Rusland
192722/11/1927overlijden van generaal Alexis Veretennicoff
1929
benoeming burgemeester Camille Leyn (liberaal)
1929
eerste uitreiking van diploma's van lager middelbaar onderwijs in de Rijksmiddelbare school
1930
aanstelling pastoor Cyriel Palms
1930
sluiting suikerfabriek Withoek
193225/02/1932overlijden Vera Ratch, echtgenote van generaal Alexis Veretennicoff
193203/07/1932eerste steenlegging kerk Debbautshoek - ontwerper architect Van de Gucht Alfons - aannemer Lefebure
1933 benoeming burgemeester Jozef Chalmet, eerste socialistische burgemeester
193309/04/1933EH Palms is de eerste pastoor van Debbautshoek (tot 15-9-1933)
193309/04/1933wijding nieuwe kerk Debbautshoek met Mgr. Coppieters
193330/09/1933aanstelling Irené Versypt tot pastoor van Debbautshoek
193313/12/1933erkenning parochie verschijnt in Staatsblad: De Katte en Debbautshoek worden eraan gehecht (spoorweg = grens)
1934
drie klassen gebouwd voor de beroepsschool van de Zusters
1934
kroning van Koning Leopold III
193430/06/1934benoeming Achiel Van Hecke (onderpastoor Sin-Laurentius) tot pastoor van Zelzate-West
193407/10/1934stopzetting van de Katholieke Gemengde Chorale "Kunstmin" te Zelzate
1935
eerste processie in Sint-Antonius
1937
aanstelling pastoor Hermanus Van Damme
1937
overname KVV door de Bond der Oud-leerlingen van de Broeders van Liefde: naam wordt Sint-Laurens Voetbalclub of SLV
1938
Spoorweg Gent-Terneuzen - laatste reizigerstrein van Zelzate naar Terneuzen
1938
Jongensschool Debbautshoek ontstaat uit de meisjesschool - leerlingen betrekken 2 nieuwe klassen naast de kerk
1938
de beroepsschool van de Zusters wordt erkend door de staat
193801/01/1938de schoolgebouwen van de Rijksmiddelbare school worden door de staat overgenomen
1939
bouw nieuw gemeentehuis op de markt
1939
homologatie van de wetenschappelijke afdeling van Sint-Laurens
1940
de Tweede Wereldoorlog breekt uit
1940
benoeming dienstdoend burgemeester Joris Georges Ryckaert (katholiek)
1940
de Rijksmiddelbare school in de Leegstraat wordt beschadigd - 1 leerling wordt gedood
194010/05/1940De lessen in Zelzate worden onderbroken van 10-5 tot 5-6-1940 omwille van het oorlogsgebeuren
194020/05/1940de Kerk wordt gedynamiteerd - de mis gaat door in de zaal van Sint-Laurens
194023/05/1940de veldslag van Zelzate - verplichte evacuatie van Zelzate-West - de Tweede Gidsen leveren slag
194226/07/1942plots overlijden van pastoor Achilles Van Hecke
1944
Prins Karel wordt Regent
194406/06/1944bezetting door de Duitse soldaten van de katholieke school
1945
aanstelling pastoor Jules Goethals
1946
oprichting van een pré-industriële afdeling in de Rijksmiddelbare school
1946
eerste optreden van toneelgroep van de Rijksmiddelbare school
194631/08/1946Jongensschool Debbautshoek onafhankelijk onder De Crits Raymond
1946
De Drie Charels stelen de show (Roger Piers, André Bauwens, Aimé De Meester en later Louis Jacquet en André Van Vynckt)
1947
oprichting van de handelsafdeling in de Rijksmiddelbare school
1948
oprichting van een familiale afdeling in de Rijksmiddelbare school
1950
aanstelling pastoor Gerard De Mulder
195001-08-1950Spoorweg Gent-Terneuzen - laatste reizigerstrein op de lijn Zelzate-Assenede-Kaprijke-Eeklo
1950
nieuwe bewaarschool op Klein Rusland
195018/08/1949aggregatie van de economische afdeling van Sint-Laurens
195020/07/1950kroning van Koning Leopold III
1951
oprichting van de oude Humaniora in de Rijksmiddelbare school
195116/07/1951kroning van Koning Boudewijn I
1952
oprichting watertoren van Zelzate, een ontwerp van architect Georges Bontinck
1953
oprichting Chirogroep Brug
195406/12/1954inhuldiging nieuwe ophaalbrug
1955
aanstelling pastoor René Van Coppenholle
1957
moderne humaniora en nieuwe turn- en feestzaal bij de Zusters
1957
aanvang avondschool in de Rijksschool (B6/B2 - overgenomen door de staat)
195714/05/1958oprichting Rijkstechnisch Instituut uit de pré-industriële van Rijksmiddelbare school (A4-A3-A2): bestuurder Van den Eynde R.
1960
oprichting in Debbautshoek van feestzaal of kring voor de katholieke werken
196001/09/1960
start van het eerste jaar A2-Scheikunde in Sint-Laurens
1960
Maria Middelares splitst technische school en beroepsschool
1961
aanvang met A2-scheikunde in de Rijkstechnische school
196101/09/1961start van het eerste oriëntatiejaar A3 in Sint-Laurens als basis voor richting Mechanica en Elektriciteit
1961
bouw Technische School Sint-Laurens op grond van Gebroeders De Witte
196111/09/1961Spoorweg Gent-Terneuzen - laatste passagierstrein tussen Wondelgem en Zelzate
19621/09/1962ingebruikname nieuwe gebouwencomplex Technisch Instituut Sint-Laurens
19631/08/1963eerste spadesteek voor aanleg tunnel en verlegging spoorweg naast nieuwe kanaaloever
196606/11/1966eerste optreden van koor "Ter Looveren" in het Zelzaatse gemeentehuis o.l.v. Antoon Vekeman
1976 Spoorweg Gent-Terneuzen - laatste goederentrein op de lijn Zelzate-Assenede
197613/02/1976verlovingsfeest van Mietje Stroel met Manneke Pis te Brussel
197601/03/1976inhuldiging originele stenen beeld van Mietje Stroel van Arlette Hutsebaut
197724/02/1977publicatie statuten Beschermcomité van Mietje Stroel van Zelzate in het Belgisch Staatsblad
199818/04/1998plechtige inhuldiging museum van Mietje Stroel in de Brughuizen
200022/10/2000eerste uitzending van de soap-serie "De Legende van Mietjes Stroel" op de lokale radio ZRO
200029-05-2000

Nederland staat een stukje territorium af aan België. Daarmee wordt de landtip aan de Zelzaatse jachthaven helemaal Zelzaats grondgebied en wordt België 2.000 m² groter

200124-01-2001

verzetsstrijdster Paula Mabilde viert in home Bloemenbos haar 100ste verjaardag. Zij overleed een half jaar nadien.

2001juni 2001Schrijver Dirk van de Walle publiceert de thriller "Zingarini". Het verhaal speelt zich af in en om Zelzate.
200419-06-2004Officiële inhuldiging nieuwe uitrukhall van de brandweerkazerne
200426-06-2004Officiële inhuldiging verkeerswisselaar R4/N49 met diverse festiviteiten

Bronnen:

- de Sint-Laurensklok - tijdschrift van de oud-leerlingen van het Sint-Laurensinstituut
- website van Zelzatenaar Guy Verhelst
- diverse sites op het world wide web

 Interessante links:

Guy Verhelst: overzicht bladzijden over Zelzate

Grenspalen

pagehits sedert 04-11-2000:

website Martin Acke

 martin.acke@telenet.be   © 2000-2014